Thi Công Vách Ngăn Văn Phòng: Thạch Cao, Kính Hay Nhôm Kính

Trong nội thất văn phòng, thi công vách ngăn văn phòng không chỉ là việc chia phòng mà là quyết định đồng thời ba thứ: khả năng cách âm, chi phí trên mỗi mét vuông, và khả năng thay đổi bố trí về sau. Chọn sai loại vách phần lớn là lỗi phải phá đi làm lại chứ không sửa được, nên lựa chọn phải đúng ngay từ khâu thiết kế.

Bài viết này không lặp lại trình tự dựng vách trong chuỗi chín steps — cái đó nằm trong bài quy trình thi công nội thất văn phòng — mà đi sâu vào ba loại vách, các chỉ số cách âm, dải đơn giá và dung sai thi công của từng loại.

Ba loại vách ngăn và bài toán chọn loại

Ba loại vách phổ biến trong văn phòng khác nhau ở bốn tiêu chí quyết định: cách âm, chi phí, tốc độ thi công và khả năng thay đổi. Không có loại nào tốt nhất về mọi mặt, nên chọn loại là bài toán khớp yêu cầu từng khu với đặc tính từng loại.

• Vách thạch cao khung xương dựng từ khung xương thép và tấm thạch cao ốp hai mặt, có thể chèn bông cách âm. Đây là loại cách âm tốt nhất và rẻ nhất trên m2, nhưng cố định — muốn đổi bố trí phải phá.
• Vách kính dùng kính cường lực hoặc kính khung nhôm, lấy sáng và tạo cảm giác rộng. Cách âm kém hơn trừ khi dùng kính hộp, chi phí trung bình đến cao.
• Vách module lắp ghép là các tấm tiền chế lắp vào khung, tháo lắp và di chuyển được. Linh hoạt nhất nhưng cách âm yếu nhất và chi phí ban đầu cao.

Bài toán chọn loại thường là: khu cần cách âm như phòng họp và phòng giám đốc ưu tiên thạch cao hoặc kính hộp; khu cần lấy sáng và cảm giác mở ưu tiên kính; khu dự kiến thay đổi bố trí thường xuyên cân nhắc module. Cách âm phòng họp là chủ đề riêng trong bài cách âm phòng họp .

Bảng so sánh ba loại vách theo sáu tiêu chí

Bảng dưới đây so sánh ba loại vách trên sáu tiêu chí quyết định, tổng hợp từ thực tế thi công các mặt bằng văn phòng. Các mức đánh giá là tương đối giữa ba loại, dùng để chọn loại phù hợp chứ không thay cho bóc tách chi tiết theo thiết kế.

Điều quan trọng nhất trong bảng là không tiêu chí nào thắng tuyệt đối. Thạch cao thắng về cách âm và chi phí nhưng thua về linh hoạt và tốc độ; module thắng về linh hoạt và sạch nhưng thua về cách âm và chi phí ban đầu. Chọn loại là chấp nhận đánh đổi, và đánh đổi đúng phụ thuộc vào việc khu đó cần gì nhất — điều mà chỉ thiết kế theo nhu cầu thực mới trả lời được.

Vách thạch cao — cách âm phụ thuộc vào chi tiết thi công

Vách thạch cao có tiềm năng cách âm tốt nhất, nhưng chỉ khi thi công đúng chi tiết. Cùng cấu tạo tấm mà thi công sai thì cách âm sụp về gần bằng không, và đây là chỗ khác biệt giữa vách đạt và vách hỏng.

Hai điều kiện quyết định cách âm

Điều kiện thứ nhất là vách phải đi tới sàn kết cấu bên trên, không dừng ở trần giả. Nếu vách chỉ cao tới trần thả, âm thanh truyền qua khoảng trần chung giữa hai phòng và cách âm gần như vô nghĩa dù tấm vách dày bao nhiêu. Đây là lỗi phổ biến nhất và tệ nhất vì nhìn bề ngoài vách vẫn hoàn chỉnh.

Điều kiện thứ hai là mọi lỗ xuyên vách — cho ống, dây, hộp điện — phải bịt kín bằng vật liệu chuyên dụng. Một lỗ hở nhỏ cũng làm rò âm và kéo tụt hiệu quả cách âm của cả mảng vách. Cấu tạo đủ để đạt 40 đến 50 dB gồm hai lớp tấm mỗi mặt và bông thuỷ tinh chèn giữa, nhưng hai lớp tấm mà hở chân hoặc hở lỗ xuyên thì không hơn một lớp làm kín.

Thứ tự thi công tránh phải khoan lại

Thứ tự đúng là dựng khung xương, ốp một mặt, đi dây và lắp hộp trong lòng vách, chèn bông, rồi ốp mặt còn lại. Sai lầm hay gặp là ốp kín cả hai mặt rồi mới luồn dây, khi đó phải khoan xuyên khung xương để luồn, dễ làm hỏng lớp ốp và khó kiểm tra. Ngưỡng độ ồn cho phép và cách kiểm nằm trong bài tiêu chuẩn độ ồn văn phòng .

Vách kính — cách âm, an toàn và chi tiết khung

Vách kính đổi cách âm lấy ánh sáng và cảm giác không gian mở. Hiểu rõ đánh đổi này và các chi tiết kỹ thuật quyết định chất lượng là điều kiện để không thất vọng sau khi lắp.

Về cách âm, kính đơn cường lực cách âm kém, phù hợp khu chỉ cần chắn tầm nhìn và ngăn không gian chứ không cần yên tĩnh. Muốn cách âm tốt phải dùng kính hộp hai lớp có khoảng đệm, và ngay cả khi đó thì phần khung và mối ghép vẫn là điểm yếu cần xử lý kín. Loại kính và cấu tạo được nói kỹ trong bài kính trong thiết kế văn phòng .

Về an toàn, vách kính phải dùng kính cường lực hoặc kính dán an toàn, không dùng kính thường vì rủi ro vỡ thành mảnh sắc. Vách kính lớn cần dán chỉ báo ngang tầm mắt để tránh người đi va vào, một chi tiết an toàn hay bị bỏ qua ở các vách kính trong suốt hoàn toàn.

Về chi tiết khung, chất lượng vách kính khung nhôm phụ thuộc nhiều vào độ chính xác của khung và gioăng. Khung lệch hoặc gioăng không đều gây kênh cánh cửa kính, hở khe và giảm cả cách âm lẫn thẩm mỹ. Đây là loại vách mà dung sai thi công khung quyết định kết quả cuối.

Đơn giá và bóc tách theo loại vách

Đơn giá vách dao động lớn theo loại và cấu tạo, nên áp một đơn giá chung cho mọi vách là cách bóc tách sai dẫn tới lệch dự toán. Cần tách theo loại và theo yêu cầu cụ thể.

Về thứ tự chi phí trên m2, vách thạch cao một lớp thường rẻ nhất; thạch cao hai lớp có bông cách âm cao hơn; vách kính khung nhôm ở mức trung bình; vách kính cường lực khổ lớn và vách module thường cao nhất. Nhưng thứ tự này chỉ đúng khi so cùng chiều cao và cùng yêu cầu — một vách thạch cao cách âm cao tới sàn kết cấu có thể đắt hơn vách kính đơn giản.

Yếu tố làm đội đơn giá cần bóc riêng

Các yếu tố làm đội đơn giá cần bóc riêng gồm: chiều cao vách vượt chuẩn làm tăng vật tư khung và công; yêu cầu cách âm cao thêm lớp tấm và bông; cửa và phụ kiện đi kèm; và xử lý các chi tiết giao với trần, sàn, cột. Cách lập dự toán chi tiết cho hạng mục vách nằm trong bài dự toán thi công văn phòng .

Chi phí vòng đời, không chỉ chi phí ban đầu

Một điểm dễ bỏ qua khi so giá là chi phí vòng đời. Vách module đắt hơn khi lắp lần đầu nhưng nếu văn phòng thay đổi bố trí nhiều lần thì mỗi lần đổi chỉ tháo lắp lại, rẻ hơn nhiều so với phá và dựng lại vách thạch cao. Ngược lại, văn phòng bố trí ổn định lâu dài thì chi phí linh hoạt của module là khoản trả cho thứ không dùng đến. So sánh đúng phải tính cả số lần thay đổi bố trí dự kiến trong vòng đời thuê, không chỉ giá lắp lần đầu.

Dung sai thi công và các lỗi hiện trường

Chất lượng vách nhìn thấy được nằm ở dung sai thi công, và ba lỗi hiện trường dưới đây là nguyên nhân phổ biến nhất của vách không đạt.

Lỗi thứ nhất là vách không thẳng đứng. Dung sai độ thẳng đứng nên trong khoảng 3mm mỗi mét chiều cao; vượt ngưỡng này thì vách nghiêng thấy được bằng mắt ở vách cao, và gây khó khi lắp tủ áp vách hoặc cửa. Kiểm bằng máy laser hoặc thước thuỷ khi dựng khung, không đợi ốp xong mới phát hiện.

Lỗi thứ hai là chân vách bị chôn hoặc hở do cốt sàn chưa xử lý trước khi dựng vách. Lớp cán sàn dày 15 đến 40mm, nếu dựng vách trước khi cán thì chân vách bị chôn hoặc hở tuỳ hướng lệch. Đây là lý do xử lý cốt sàn phải xong trước khi dựng vách hoàn thiện.

Lỗi thứ ba là bỏ qua kích thước thực khi làm đồ gỗ áp vách. Vách dựng xong có sai số, và đồ gỗ áp vách phải đo theo kích thước thực sau khi vách đã bả, không theo bản vẽ. Sai số cộng dồn từ dung sai khung, độ dày tấm và lớp bả khiến hốc trên bản vẽ lệch với thực tế, và tủ đóng theo bản vẽ sẽ hở hoặc không lắp được.

Vách module và bài toán linh hoạt

Vách module đứng riêng một nhóm vì nó bán một thứ hai loại kia không có: khả năng tháo lắp và tái sử dụng. Hiểu đúng nhóm này giúp tránh cả hai sai lầm — dùng nó ở chỗ không cần, và bỏ qua nó ở chỗ thực sự cần.

Cấu tạo vách module là các tấm tiền chế sản xuất tại xưởng, lắp vào hệ khung tại hiện trường. Vì tấm làm sẵn và khô, thi công nhanh và sạch nhất trong ba loại, gần như không phát sinh bụi ướt tại công trường — một lợi thế lớn khi thi công trong toà nhà đang vận hành, xem bài thi công văn phòng trong toà nhà đang hoạt động .

Điểm yếu cố hữu là cách âm. Vì lắp ghép từ các tấm rời trên hệ khung, các mối nối và chân tấm khó đạt độ kín như vách thạch cao liền khối, nên cách âm thường yếu nhất. Với khu cần yên tĩnh thực sự, module không phải lựa chọn tốt trừ khi chấp nhận chi phí cao cho loại module cách âm chuyên dụng.

Nhóm phù hợp nhất với vách module là văn phòng dự kiến tái cấu trúc mặt bằng theo tăng trưởng nhân sự hoặc thay đổi tổ chức. Khi đó khả năng dời vách mà không phá dỡ biến mỗi lần đổi bố trí từ một công trình nhỏ thành một việc tháo lắp trong ngày. Đây là đánh đổi giữa chi phí ban đầu cao và chi phí thay đổi thấp về sau.

Doanh nghiệp cần chọn loại vách phù hợp cho từng khu của mặt bằng có thể xem các dự án ORIIN Concept đã bàn giao , tham khảo phạm vi dịch vụ hoặc liên hệ ORIIN Concept để nhận tư vấn loại vách theo yêu cầu cách âm và bố trí cụ thể.

Câu hỏi thường gặp về thi công vách ngăn văn phòng

Thi công vách ngăn văn phòng có mấy loại chính?

Ba loại phổ biến nhất là vách thạch cao khung xương, vách kính khung nhôm hoặc kính cường lực, và vách module lắp ghép tháo lắp được. Mỗi loại khác nhau về khả năng cách âm, chi phí trên m2, tốc độ thi công và khả năng thay đổi bố trí về sau, nên lựa chọn phụ thuộc vào yêu cầu cụ thể của từng khu.

Vách nào cách âm tốt nhất?

Vách thạch cao hai lớp có bông thuỷ tinh và đi tới sàn kết cấu cho cách âm tốt nhất trong ba loại, đạt khoảng 40 đến 50 dB nếu thi công đúng. Vách kính cách âm kém hơn trừ khi dùng kính hộp hai lớp, còn vách module thường yếu nhất về cách âm. Điều kiện tiên quyết là vách phải kín tới sàn kết cấu, không dừng ở trần giả.

Đơn giá thi công vách ngăn văn phòng khoảng bao nhiêu?

Dải giá dao động lớn theo loại vách và vật liệu. Vách thạch cao thường rẻ nhất tính trên m2, vách kính khung nhôm ở mức trung bình, còn vách kính cường lực khổ lớn và vách module cao hơn. Con số cụ thể phụ thuộc vào chiều cao vách, yêu cầu cách âm và phụ kiện, nên cần bóc tách theo thiết kế thực tế thay vì áp một đơn giá chung.

Chọn sai loại vách có sửa được không?

Phần lớn là không sửa được mà phải phá đi làm lại. Vách thạch cao đã dựng và hoàn thiện muốn tăng cách âm phải phá ra làm lại từ khung; vách cố định muốn chuyển thành linh hoạt phải thay toàn bộ. Đây là lý do quyết định loại vách phải đúng ngay từ khâu thiết kế, dựa trên yêu cầu cách âm và khả năng thay đổi bố trí dự kiến của từng khu.

Về người viết

Nội dung trên được biên soạn bởi Huỳnh Thiên Bảo — Quản lý Kỹ thuật tại ORIIN Concept, phụ trách hệ thống MEP, HVAC, điện nhẹ, phối hợp kỹ thuật với ban quản lý toà nhà. Các số liệu và ví dụ trong bài lấy từ hồ sơ dự án ORIIN Concept đã bàn giao, không phải tài liệu tham khảo lại.

Cần đánh giá cụ thể cho mặt bằng của bạn? Xem danh mục dự án đã hoàn thiện , tham khảo phạm vi dịch vụ hoặc liên hệ ORIIN Concept để nhận tư vấn về thi công vách ngăn văn phòng.

Bài này thuộc cụm nội dung về thiết kế thi công nội thất văn phòng của ORIIN Concept — nơi tập hợp toàn bộ quy trình, đơn giá và tiêu chuẩn nghiệm thu mà chúng tôi áp dụng cho dịch vụ thiết kế thi công văn phòng trọn gói.